Το να πενθείς στις γιορτές είναι σαν να τρέχεις σε μαραθώνιο τραυματισμένη

Δεν θυμάμαι πολλά από τα πρώτα Χριστούγεννα της κόρης μου.

Ήταν μόλις ενός έτους, εγώ 24 και η απώλεια της μικρής μου αδερφής μετρούσε λιγότερο από τρεις μήνες. Θυμάμαι τα δώρα κάτω από ένα μικρό δέντρο στην τραπεζαρία των γονιών μου. Θυμάμαι που βρισκόμουν με την οικογένεια του συζύγου μου, νιώθοντας λίγο εκτός τόπου, σαν να έπρεπε να ήμουν εκεί που υπήρχε το πένθος, στο σπίτι των γονιών μου. Τα πεθερικά μου γνώριζαν και αγαπούσαν την αδερφή μου, αλλά το πένθος «εκ μέρους» κάποιου άλλου είναι διαφορετικό. Θυμάμαι πως έλειπε κάποιος… γιατί όντως έλειπε.

Απώλεια γονιού: Πώς να μιλήσετε στα παιδιά & πώς να προχωρήσετε στη ζωή σας

Θυμάμαι χαρά και πόνο. Χαμόγελα και δάκρυα. Τραγούδι και θρήνο.

Το να πενθείς στις γιορτές είναι σαν να προσπαθείς να τρέξεις έναν μαραθώνιο με διάστρεμμα στον αστράγαλο. Κάθε βήμα πονάει, άλλοτε περισσότερο, άλλοτε λιγότερο. Κι όσο προχωράς, νιώθεις ότι η διαδρομή δεν τελειώνει ποτέ. Υπάρχουν στιγμές που αναρωτιέσαι αν θα τα καταφέρεις και στιγμές που απλώς θέλεις να τελειώσει.

Δεν έχω τρέξει ποτέ μαραθώνιο. Ούτε καν έχω παρακολουθήσει. Αλλά ο γιος μου έκανε αγώνες ανωμάλου δρόμου στο λύκειο. Κατά τον τελευταίο αγώνα της δευτέρας τάξης του, έβλεπα τα κορίτσια να περνούν ένα-ένα τη γραμμή τερματισμού με πόνο και αποφασιστικότητα στα πρόσωπά τους. Κάποια ήταν έτοιμα να καταρρεύσουν, κι όμως συνέχιζαν, μέχρι να τερματίσουν.

Φαντάζομαι ότι έτσι μοιάζει και ένας άνθρωπος που πενθεί τις γιορτές.

Συχνά δεν ξέρουμε τι να κάνουμε ή τι να πούμε. Λέξεις με καλές προθέσεις βγαίνουν από τα χείλη μας για να γεμίσουν το κενό: «Ο Θεός δεν θα σου δώσει περισσότερα απ’ όσα μπορείς να αντέξεις», «Ο άγγελός σου γιορτάζει τα Χριστούγεννα στον ουρανό», «Βρίσκεται σε καλύτερο μέρος». Ακόμα κι αν δεν τις εννοούμε έτσι ακριβώς, αυτές οι λέξεις μπορούν να είναι σαν αλάτι στις πληγές.

«Τι αλλάζει μέσα σου όταν χάνεις τη μητέρα σου, νέα» - Το διδακτικό γράμμα μίας φοιτήτριας

Τι μπορούν να κάνουν οι γύρω για τους πενθούντες αυτή την εορταστική περίοδο;

Στους αγώνες ανωμάλου δρόμου, συχνά προσπαθούσα να ενθαρρύνω τους δρομείς που περνούσαν μπροστά μου. Είτε ήταν πρώτοι, είτε έτοιμοι να καταρρεύσουν, είτε τελευταίοι, τους φώναζα ότι μπορούν να φτάσουν στη γραμμή τερματισμού.

Ίσως αυτό χρειάζονται και οι πενθούντες στις γιορτές. Να εμφανιστεί κάποιος και να τους πει απλά: «Ξέρω ότι είναι δύσκολο. Όμως, θα τα καταφέρεις.»

Δεν χρειάζονται κάποιον με τις «τέλειες λέξεις», χρειάζονται κάποιον να περπατήσει δίπλα τους ακόμα κι αν κουτσαίνουν. Δεν χρειάζονται κάποιον να γεμίσει το κενό της απώλειας τους· χρειάζονται κάποιον να αναγνωρίσει το κενό.

Και κάποια μέρα, ίσως χρειαστούν κάποιον να τους βοηθήσει λίγο, να βάλει ένα χέρι γύρω από τη μέση τους και να ελαφρύνει το βάρος καθώς προχωρούν προς τη γραμμή τερματισμού.

Η Αντίδραση στο Πένθος. Συμβουλεύει η ψυχοθεραπεύτρια Μαρίνα Μόσχα

Αν κι εσύ πενθείς και νιώθεις ότι τρέχεις έναν μαραθώνιο με διάστρεμμα στον αστράγαλο αυτή την εορταστική περίοδο, λυπάμαι. Ξέρω ότι είναι δύσκολο. Δεν χρειάζεται να κάνεις όλα όσα έκανες παλιά. Κάνε ό,τι μπορείς και πείσε τον εαυτό σου ότι φέτος είναι αρκετό. Δεν θα νιώθεις πάντα τόσο έντονα.

Είτε κλαις, είτε προχωράς με αποφασιστικότητα, είτε νιώθεις κάτι ανάμεσα, κάνεις καλή δουλειά.

Συνέχισε να προχωράς και να κάνεις ένα βήμα τη φορά. Θα τα καταφέρεις.

Με αγάπη,
Μία πενθούσα από τη γραμμή τερματισμού