Όταν οι έφηβοι αρχίζουν να λένε ψέματα - Τι πρέπει να ξέρουν οι γονείς

Η εφηβεία είναι μια περίοδος γεμάτη αλλαγές, ανασφάλειες και έντονα συναισθήματα. Σε αυτό το στάδιο της ζωής, πολλοί γονείς έρχονται αντιμέτωποι με ένα φαινόμενο που τους προβληματίζει: το ψέμα. Έρευνες δείχνουν ότι η ανειλικρίνεια στους εφήβους είναι πολύ πιο συχνή απ’ όσο πιστεύουμε, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι πρόκειται για παθολογική συμπεριφορά. Η κατανόηση των αιτιών πίσω από το ψέμα είναι το πρώτο βήμα για μια πιο υγιή και ειλικρινή σχέση γονέα–παιδιού.

9 πράγματα που οι έφηβοι απεγνωσμένα θέλουν να πουν στους γονείς τους αλλά ποτέ δεν το κάνουν

Γιατί λένε ψέματα οι έφηβοι

Μελέτες ειδικών στην εφηβική συμπεριφορά δείχνουν ότι η πλειονότητα των εφήβων παραδέχεται πως έχει πει ψέματα στους γονείς, συχνά επανειλημμένα. Οι βασικοί λόγοι συνοψίζονται σε τρεις κύριες κατηγορίες:

Αποφυγή τιμωρίας

Όταν ένας έφηβος πιστεύει ότι έχει κάνει λάθος, το ψέμα μοιάζει με εύκολη λύση για να αποφύγει τις συνέπειες. Είτε πρόκειται για παραβίαση κανόνων, ωραρίου ή απουσίες από το σχολείο, το ψέμα λειτουργεί ως μηχανισμός άμυνας.

Εντυπωσιασμός των συνομηλίκων

Η ανάγκη αποδοχής από την παρέα είναι έντονη στην εφηβεία. Πολλοί έφηβοι υπερβάλλουν ή επινοούν καταστάσεις για να φανούν πιο «ενδιαφέροντες», πιο ώριμοι ή πιο τολμηροί.

Ψέματα εφήβων: Πώς πρέπει να αντιδρούν οι γονείς

Χαμηλή αυτοεκτίμηση

Σε ορισμένες περιπτώσεις, το ψέμα γίνεται τρόπος κάλυψης ανασφαλειών. Ο έφηβος μπορεί να δημιουργεί μια εξιδανικευμένη εικόνα του εαυτού του, επειδή δυσκολεύεται να αποδεχτεί την πραγματικότητα.

Τι είδους ψέματα λένε συνήθως οι έφηβοι

Τα ψέματα συχνά αφορούν:

• κοινωνικές δραστηριότητες και εξόδους,
• σχολικές επιδόσεις,
• χρήση ουσιών ή αλκοόλ,
• σχέσεις και ραντεβού,
• χρόνο μπροστά σε οθόνες,
• συναισθήματα και προσωπικές ανησυχίες.

Πέντε ψέματα που λένε οι έφηβοι στους γονείς τους

Πώς να καταλάβετε αν ο έφηβος λέει ψέματα

Αν και δεν υπάρχουν απόλυτα σημάδια, ορισμένες ενδείξεις μπορεί να προβληματίσουν τους γονείς:

• ασυνέπειες στις λεπτομέρειες μιας ιστορίας,
• υπερβολικές ή περιττές εξηγήσεις,
• νευρικότητα, αμυντική στάση ή αλλαγές στον τόνο της φωνής,
• συμπεριφορά που δεν ταιριάζει με τον χαρακτήρα του παιδιού,
• Το ένστικτο των γονιών συχνά παίζει σημαντικό ρόλο, αρκεί να συνοδεύεται από ψυχραιμία.

Πότε το ψέμα γίνεται ανησυχητικό

Η συστηματική και χωρίς προφανή λόγο ανειλικρίνεια μπορεί να υποδηλώνει ψυχολογικές δυσκολίες, όπως άγχος, χαμηλή αυτοεκτίμηση ή προβλήματα ελέγχου παρορμήσεων. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η συμβουλή ειδικού ψυχικής υγείας μπορεί να αποδειχθεί πολύτιμη.

Γιατί οι έφηβοι λένε ψέματα;

Η σημασία της ειλικρίνειας και της επικοινωνίας

Η εμπιστοσύνη δεν χτίζεται με τιμωρίες αλλά με ανοιχτό διάλογο. Οι γονείς καλούνται να ακούν χωρίς επικρίσεις, να θέτουν ξεκάθαρους κανόνες και να δίνουν το καλό παράδειγμα. Όταν το παιδί νιώθει ότι μπορεί να μιλήσει χωρίς φόβο, η ανάγκη για ψέμα μειώνεται.

Όπως τονίζουν οι ειδικοί του paradigmtreatment.com η εφηβεία είναι ένα μεταβατικό στάδιο. Με υπομονή, κατανόηση και σωστή καθοδήγηση, η ειλικρίνεια μπορεί να επανέλθει και η σχέση γονέα–εφήβου να βγει πιο δυνατή.