Η παρουσία ινομυωμάτων αυξάνει τον κίνδυνο καρδιοπάθειας

Τα ινομυώματα είναι καλοήθεις όγκοι της μήτρας, οι οποίοι προέρχονται από το μυϊκό τοίχωμά της. Η αύξηση του μεγέθους των μορφωμάτων αυτών εξαρτάται από την έκκριση οιστρογόνων από τις ωοθήκες.

Σπανίως εμφανίζονται ινομυώματα πριν από την έναρξη της εμμήνου ρύσεως, δηλαδή την εμμηναρχή, ενώ κατά κανόνα μετά από την εμμηνόπαυση το μέγεθος των ινομυωμάτων παρουσιάζει μείωση.

Πώς δημιουργούνται τα ινομυώματα;ΙΩ

Όπως αναφέρεται και σε μελέτη του 2012 (Zimmermann και συνεργάτες, 2012) εκτιμάται, πως το ποσοστό των γυναικών με ινομυώματα κυμαίνεται μεταξύ του 5% και του 12%. Εντούτοις, ενδιαφέρον παρουσιάζει μελέτη του 2003 (Baird και συνεργάτες, 2003) , οι συντάκτες της οποίας κατέληξαν στο συμπέρασμα, πως ενδεχομένως το ποσοστό των γυναικών με ινομυώματα να αγγίζει ακόμα και το 80%, αν ανήκουν στη μαύρη φυλή ή το 70% των γυναικών, που ανήκουν στη λευκή φυλή!

Σε κάθε περίπτωση τα ινομυώματα αποτελούν ένα εξαιρετικά σύνηθες εύρημα του υπερηχογραφικού ελέγχου, στον οποίο υποβάλλονται συνήθως οι γυναίκες στα πλαίσια του προληπτικού γυναικολογικού ελέγχου. Είναι απαραίτητο να τονισθεί μάλιστα, πως η ύπαρξη ινομυωμάτων στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων δεν συνδέεται με την εκδήλωση κάποιου συμπτώματος. Επομένως, συχνά τίθεται το ερώτημα κατά πόσον υφίστανται οι ενδείξεις υποβολής της γυναίκας σε χειρουργική αφαίρεσή τους.

Ποιοι είναι οι γενετικοί μηχανισμοί που συνδέονται με την εμφάνιση ινομυωμάτων;

Ανάλογα με το πού εντοπίζονται τα ινομυώματα χωρίζονται σε υπορογόνια (αμέσως κάτω από τον ορογόνο και προς το εξωτερικό της μήτρας, μερικά από αυτά τα ινομυώματα έχουν και μίσχο και ονομάζονται μισχωτά), ενδοτοιχωματικά (μέσα στα μυϊκά τοιχώματα της μήτρας) και υποβλεννογόνια (αμέσως κάτω από το βλεννογόνο χιτώνα και προς το εσωτερικό της μήτρας, μέσα δηλαδή στην ενδομητρική κοιλότητα) (βλ. εικόνα).

Μα οι γυναίκες, που έχουν ινομυώματα είναι πιθανότερο να παρουσιάσουν καρδιοπάθεια;

Στο σημείο αυτό θα χρειαστεί να εξηγήσουμε τι είναι αθηροσκλήρωση. Η αθηροσκλήρωση χαρακτηρίζεται από χρόνια φλεγμονή των αρτηριών με συνοδό σχηματισμό «πλακών» εντός των αγγείων αυτών. Οι πλάκες αυτές ονομάζονται «αθηρωματικές» και αποτελούνται κατά κύριο λόγο από λιπίδια. Οι αθηρωματικές πλάκες (βλ. εικόνα) αφενός παρεμποδίζουν την ομαλή ροή του αίματος μέσα στις αρτηρίες, αφετέρου προκαλούν τοπική φλεγμονώδη αντίδραση (Pahwa & Jialal, 2025).

Στην αθηροσκλήρωση αποδίδεται το 50% των θανάτων στις δυτικού τύπου κοινωνίες, αφού η παρουσία της οδηγεί σε αύξηση των πιθανοτήτων εκδήλωσης παθολογιών, όπως τα εμφράγματα του μυοκαρδίου, τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια, αλλά και παθολογίες των αγγείων (Pahwa & Jialal, 2025).

Παράγοντες, που αυξάνουν τις πιθανότητες αθηροσκλήρωσης είναι (Pahwa & Jialal, 2025):

• το παθολογικό λιπιδαιμικό προφίλ
• η υπέρταση
• ο διαβήτης
• το κάπνισμα
• η ηλικία (μεγαλύτερη των 45 ετών για τους άνδρες και των 55 ετών για τις γυναίκες)
• το ανδρικό φύλο
• το οικογενειακό ιστορικό (παρουσία σε άρρενα συγγενή με ηλικία μικρότερη των 55 ετών ή σε θήλυ συγγενή με ηλικία μικρότερη των 65 ετών)
• η καθιστική ζωή
• η παχυσαρκία
• κάποιες μεταλλάξεις σε συγκεκριμένα γονίδια.

Ποια είναι τα συμπτώματα που ίσως οδηγήσουν στην αφαίρεση των ινομυωμάτων;

Μα τι σχέση έχουν τώρα τα ινομυώματα με την αθηρωμάτωση;

Επιστήμονες στις Η.Π.Α. ανέλυσαν τα στοιχεία μεγάλης ιατρικής βάσης δεδομένων, τα οποία συνελέχθησαν μεταξύ των ετών 2000 και 2022 και αφορούσαν 450.177 γυναίκες με ινομυώματα και 2.250.885 γυναίκες χωρίς ινομυώματα. Η κλινική πορεία της κάθε γυναίκας παρακολουθήθηκε για μία δεκαετία. Οι συντάκτες της έρευνας αυτής παρατήρησαν, πως ο κίνδυνος για την παρουσία αθηρωμάτωσης ήταν αυξημένος κατά 2,47 φορές το πρώτο έτος από τον εντοπισμό των ινομυωμάτων και κατά σχεδόν 2 φορές εντός της δεκαετίας από τον εντοπισμό των ινομυωμάτων. Αντίστοιχα αυξημένος καταγράφηκε και ο κίνδυνος εκδήλωσης εμφραγμάτων του μυοκαρδίου, αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων και διαφόρων αγγειακών διαταραχών. Για το λόγο αυτό στα συμπεράσματα της μελέτης αυτής ετέθη το ερώτημα κατά πόσον θα έπρεπε η παρουσία ινομυωμάτων να ληφθεί υπόψη στον υπολογισμό κινδύνου εκδήλωσης αθηρωμάτωσης, προκειμένου αυτός να γίνει πιο ακριβής (DiTosto και συνεργάτες, 2026).

Μα γιατί η παρουσία ινομυωμάτων συνδέεται με τη δημιουργία αθηρωματικών πλακών;

Στην πραγματικότητα οι επιστήμονες δεν μπόρεσαν να δώσουν «τελειωτική» απάντηση στο ερώτημα αυτό. Οι λόγοι σύνδεσης των ινομυωμάτων και των αθηρωματικών πλακών δεν έχουν – προς ώρας τουλάχιστον – διασαφηνισθεί. Εντούτοις, φαίνεται, πως πίσω από την εμφάνιση τόσο των ινομυωμάτων, όσο και των αθηρωματικών πλακών «κρύβονται» κοινοί ως ένα βαθμό βιολογικοί μηχανισμοί. Επίσης, τα ινομυώματα «ενεργοποιούν» μηχανισμούς φλεγμονής και παραγωγής ουσιών, που σχετίζονται με την φλεγμονή και «διαχέονται» στο σώμα μέσω των αγγείων. Έτσι μέσω τέτοιων ουσιών η φλεγμονή «εξαπλώνεται» σε όλο το σώμα και επηρεάζει τη λειτουργία των αγγείων κατά τρόπο, που να οδηγεί στη δημιουργία αθηρωματικών πλακών (DiTosto και συνεργάτες, 2026).

Πώς γίνεται η αφαίρεση των ινομυωμάτων;

Δηλαδή, αν έχω ινομυώματα και αυτά αφαιρεθούν, θα μειωθεί ο κίνδυνος να εμφανίσω αθηρωματικές πλάκες;

Σημειώνεται, πως στην παρούσα εκτενέστατη μελέτη δεν ελήφθησαν υπόψη «ειδικά» χαρακτηριστικά των ινομυωμάτων, όπως (μέγεθος, αριθμός, θέση και τρόπος θεραπείας), οπότε δεν εξήχθησαν ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με το πώς οι παράγοντες αυτοί επηρεάζουν (αυξάνουν ή μειώνουν) τον κίνδυνο δημιουργίας αθηρωματικών πλακών. Επομένως, οι συγγραφείς δεν ανέλυσαν το κατά πόσον η αφαίρεση ινομυωμάτων όντως μειώνει τον κίνδυνο δημιουργίας αθηρωματικών πλακών και εκδήλωσης εμφραγμάτων, εγκεφαλικών ή αγγειοπαθειών. Όμως, σημείωσαν, πως, αφού τα ινομυώματα εκκρίνουν ουσίες, οι οποίες αυξάνουν την φλεγμονή και δια του μηχανισμού αυτού προκαλείται βλάβη αγγεία με συνέπεια την αθηρωμάτωση, η πιθανότητα μείωσης του συγκεκριμένου κινδύνου μετά από αφαίρεση των ινομυωμάτων υφίσταται και συνέστησαν στο άμεσο μέλλον να σχεδιαστούν αντίστοιχες μελέτες, προκειμένου το συγκεκριμένο ερώτημα να απαντηθεί (DiTosto και συνεργάτες, 2026).

Πάντως για τη ώρα συστήνεται, προκειμένου να μειωθεί ο κίνδυνος δημιουργίας αθηρωματικών πλακών, η οποία ως συνέπεια έχει τη σημαντική αύξηση του κινδύνου εκδήλωσης εμφραγμάτων του μυοκαρδίου, αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων και αγγειοπαθειών, να αντιμετωπισθούν παράγοντες, που είναι γνωστό, πως συνδέονται με τέτοιες παθολογίες. Έτσι συστήνεται να κόψετε το κάπνισμα (αν φυσικά καπνίζετε) και να μειώσετε το βάρος σας (αν αυτό είναι αυξημένο)

Δείτε στα παρακάτω videos, πώς θα καταφέρετε να χάστε βάρος μια για πάντα με την Ιατρική Κλινική Ύπνωση!

Δρ ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΚΩΝ. ΛΥΓΝΟΣ, MSc, PhD
ΜΑΙΕΥΤΗΡ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ
Master of Science University College London
Διδάκτωρ Μαιευτικής Γυναικολογίας
www.eleftheia.gr

^{Ενδεικτική βιβλιογραφία}

^{Baird DD, Dunson DB, Hill MC, Cousins D, Schectman JM. High cumulative incidence of uterine leiomyoma in black and white women: ultrasound evidence. Am J Obstet Gynecol. 2003 Jan;188(1):100-7. doi: 10.1067/mob.2003.99. PMID: 12548202.}

^{DiTosto JD, Lewey J, Zee J, Dokras A, Busse KR, Alur-Gupta S, Hinkle S, Schisterman EF, Mumford SL, Caniglia EC. Association Between Uterine Fibroids and Risk of Atherosclerotic Cardiovascular Disease. J Am Heart Assoc. 2026 Jan 6;15(1):e044014. doi: 10.1161/JAHA.125.044014. Epub 2025 Dec 10. PMID: 41371752.}

^{Pahwa R, Jialal I. Atherosclerosis. [Updated 2023 Aug 8]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK507799/}

^{Zimmermann A, Bernuit D, Gerlinger C, Schaefers M, Geppert K. Prevalence, symptoms and management of uterine fibroids: an international internet-based survey of 21,746 women. BMC Womens Health. 2012 Mar 26;12:6. doi: 10.1186/1472-6874-12-6. PMID: 22448610; PMCID: PMC3342149.}